Bir uygulama ilk açıldığında görünen izin penceresi, bazen hangi özelliğin kullanılacağı anlaşılmadan karşınıza çıkar. Böyle bir durumda yalnızca düğmenin adına bakarak karar vermek yerine iki bilgiyi eşleştirmek gerekir: Uygulama neye erişmek istiyor ve siz hangi işlemi yapmak istiyorsunuz? Bu ilişki, izinleri değerlendirmenin başlangıç noktasıdır.
Temsili görsel: Beyaz ekranlı akıllı telefon. Kaynak: Hand holding smartphone with blank white screen.jpg; üretici: Santeri Viinamäki; lisans: CC BY-SA 4.0. Atıf bildirimi: Santeri Viinamäki.
Uygulamanın adı yerine o anki işlemi düşünün
Bir iletişim uygulaması görüntülü görüşme sırasında kamera ve mikrofon isteyebilir. Aynı uygulamada yalnızca metin okumak istediğinizde ise başka bir kullanım söz konusudur. İzin isteğini uygulamanın genel kategorisine göre değil, yapmak istediğiniz belirli işleme göre okuyun. Ekrandaki gerekçe anlaşılmıyorsa uygulamanın kendi açıklamasını araştırın.
Apple’ın iPhone kılavuzu, uygulamaların kamera veya mikrofonu kullanmadan önce izin istemesi ve gerekçe açıklaması gerektiğini belirtir. Kişiler, fotoğraflar veya takvim gibi bilgilere erişim de ayrı denetim alanlarıdır. Bu ayrım, “uygulamaya izin verdim” cümlesinin gerçekte birden fazla erişim türünü kapsayabileceğini gösterir.
İzin türlerini tek bir karar olarak görmeyin
Kamera görüntü alma, mikrofon ses alma, kişi bilgileri ise başka bir veri grubuna erişimle ilgilidir. Bunları aynı satıra yazmak yerine ayrı ayrı kaydedebilirsiniz. Kendi kısa listenizde uygulama, istenen erişim, kullanılacak özellik ve karar alanları bulunması yeterlidir. Böylece sonradan hangi gerekçeyle erişim verdiğinizi hatırlamak kolaylaşır.
Örneğin varsayımsal bir not uygulaması için “sesli not kaydetmek istiyorum; mikrofon erişimi bunun için isteniyor” açıklaması anlamlı bir bağlantı kurar. Ancak bu bağlantı uygulamanın bütün veri uygulamalarını doğrulamış olmaz. İzin ekranı ile hizmetin veriyi nasıl kullandığına ilişkin açıklamalar farklı bilgiler sunabilir; ihtiyaç varsa ikisini de inceleyin.
Kararı sonradan değiştirebileceğiniz alanı bulun
Apple kılavuzunda, iPhone’da Gizlilik ve Güvenlik bölümünden bilgi veya donanım kategorisi seçilerek erişim isteyen uygulamaların görülebileceği açıklanır. Listedeki erişim sonradan açılıp kapatılabilir. Başka bir telefon sistemi veya sürüm kullanılıyorsa aynı menü adının bulunacağını varsaymayın; üreticinin güncel kılavuzunda izin yönetimini arayın.
Bir erişimi değiştirmeden önce kullandığınız özelliği not etmek yararlıdır. Sonrasında hangi işlevin etkilendiğini böylece daha açık değerlendirebilirsiniz. Erişim reddedildiğinde uygulamanın göstereceği davranış her uygulamada aynı olmayabilir. Görülen uyarıyı okuyun; belirsizliği uygulama tamamen bozulmuş gibi yorumlamak yerine ilgili özellikle ilişkilendirin.
Kullanmadığınız işlevleri ayrıca değerlendirin
Bir zamanlar denenen bir özellik için verilmiş erişim artık gerekli olmayabilir. Belirli aralıklarla birkaç uygulamayı gözden geçirmek, bütün telefonu aynı anda incelemekten daha uygulanabilir bir yöntem olabilir. Bu işlem için sırayı en sık kullandığınız uygulamalardan veya en az hatırladığınız izinlerden başlatabilirsiniz; tek bir zorunlu sıra yoktur.
Ortak kullanılan cihazlarda izin kararının kimin kullanımını etkileyeceğini de konuşun. Bir kişinin kapattığı mikrofon erişimi, aynı uygulamayı kullanan başka kişinin planladığı görüşmeyi etkileyebilir. Bu nedenle hesap ve cihaz paylaşım biçimi, değişiklik yapmadan önce anlaşılması gereken bağlamdır. Başkasının ihtiyacını tahmin ederek onun adına karar vermeyin.
İzin vermeyi güvenilirlik belgesi saymayın
Bir iznin açıklanmış olması uygulamayı her açıdan güvenilir ilan etmeye yetmez; aynı şekilde izin istemesi tek başına kötü amaç göstermez. Değerlendirme, erişim türüyle amaç arasındaki bağlantı üzerinden başlamalıdır. Kim tarafından sunulduğu ve veri açıklamalarının ne söylediği gibi sorular gerektiğinde ayrıca araştırılmalıdır.
İzin ekranında kararsız kaldığınız noktayı kısa bir soruya dönüştürün: “Bu özelliği kullanmadan hizmetin temel işini yapabilir miyim?” Yanıtı varsaymak yerine uygulamanın açıklamasında arayın. Böylece kararınız alışkanlıkla bütün istekleri kabul etmekten veya bütün izinleri aynı kefeye koymaktan daha açık bir bilgiye dayanır.
iPhone örnekleri için bilgi erişimi ve donanım erişimi kılavuzları ayrı ayrı okunabilir. Kullandığınız cihazda görülen seçenekler için sürüme uygun belge esas alınmalıdır.